Çalışma Hayatında Psikososyal Riskler 2

03/10/2017

Dünya Sağlık Örgütü’ne göre; günümüzde sağlıklı olmak, yalnızca hastalık ve sakatlık durumunun olmaması değil; bedenen, ruhen ve sosyal yönden tam bir iyilik hâli olarak tanımlanmaktadır.

Günümüzde ise çalışma yaşamında; iş yükünün ve iş temposunun artması, düzensiz ve fazla çalışma saatleri, çalışanın iş programı üzerinde etkisinin olamaması, kişilerarası ilişkilerden kaynaklanan gerilimler, iş güvencesinin azalması ve yöneticilerin destekten uzak yaklaşımları sonucunda işçilerin üzerinde stres, şiddet, taciz ve zorbalık gibi psikososyal riskler giderek artmakta ve bu da işçilerin sağlığını olumsuz etkilemektedir.

 İş Kaynaklı Psikososyal Tehlikeler: 

1.İşin mahiyeti                          

Fazla çalışma ya da atıl kalma         

Üretim hızının neden olduğu baskı   

Zaman baskısı                                

İş bitim tarihlerinin baskısı             

2.İş yükü ve iş temposu   

İşte çeşitliliğin az olması

İşin çok bölünmüş küçük bir parçasını yapma

İşin çalışanın yeteneğine göre verilmemesi

Belirsizliğin çok olması

3.İş programları

Vardiyalı çalışma

Gece çalışması

Esnek olmayan çalışma programları

Son anda belli olan fazla mesai programları

Uzun saatler boyunca tek başına çalışma

4.Kontrol

Çalışanların kararlara düşük katılımı

Çalışanların iş programları üzerinde kontrollerinin az olması

5.Çevre ve ekipman

Yeterli ekipmanın olmaması

Yetersiz mekan, aydınlatma ve gürültü gibi olumsuz fiziksel ortam

6.Kurum kültürü

Yetersiz iletişim

Sorunların çözümünde desteğin olmaması

Kişisel gelişim için desteğin olmaması

Şirket hedeflerinin çalışanlarca bilinmemesi, paylaşılmaması

7.Kişilerarası ilişkiler

Sosyal ya da fiziksel olarak izolasyon

Çalışanlarla ya da yöneticilerle olan ilişkiler

Kişilerarası çatışmalar

Sosyal desteğin azlığı

8.İşyerindeki görev

Rol belirsizliği

Rol çatışmaları

İnsanlara ilişkin sorumluluklar

9.Kariyer gelişimi

Terfilerin olmaması ya da belirsiz olması

Düşük ücretler

İş güvencesinin olmaması

İşin sosyal değerinin düşük olması

10.İş ve iş dışı yaşam etkileşimi

İş ve ev yaşamının birbiriyle çelişmesi

Evdeki desteklerin azlığı

Çift kariyer sorunları

  Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Tarafından Yapılan Araştırmada En Önemli Psikososyal Riskler Aşağıda Belirtilmiştir. 

  1. İşsizlik,
  2. İş güvencesinin olmaması,
  3. Düşük ücret,
  4. Vardiyalı çalışma,
  5. Tekdüze (monoton) iş.

Bu psikososyal tehlike ve risklerin olumsuz etkileri aynı zamanda işyerine bağlılığın azalması, devamsızlıkların artması gibi istenmeyen sonuçları doğurmakta ve özellikle iş kaynaklı psikososyal risk faktörleri çalışanın verimini kötü etkilemesi yanında aile ve sosyal hayatını da olumsuz olarak etkilemektedir.

   İşletmelerin Psikososyal Risklere Karşı Alabileceği Önlemler Nelerdir?   

  - Çalışanları yönetimle ilgili kararlara katılım yönünden cesaretlendirilmek,

  - Yönetimle ilgili uygulamaların ve örgütle ilgili politikaların uygulanmasında adaletli olmak,

  - Gelir dağılımında adaleti sağlamak,

  - Yöneticileri iletişim ve insani ilişkiler konusunda eğitilmek ve geliştirmek,

  - Mesailere ilişkin esnek çalışma düzenini sağlamak,

  - Çalışanların iş yükünü ağırlaştıran sorunları belirlemek ve önlenmesi ile ilgili çalışmalar geliştirmek.

  Psikososyal risk etmenleri ile ilişkili mevzuat var mıdır?

*4857 sayılı İş Kanunu’nun 5,18,24,25,34,41,53,71,73,74,85 ve 88. maddeleri,
*6098 sayılı Borçlar Kanunu’nun 417. maddesi,
*19 Mart 2011 Tarihli 27879sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “İşyerlerinde Psikolojik Tacizin (Mobbing) Önlenmesi” isimli  Başbakanlık genelgesi.

 

Çalışma Hayatında Psikososyal Riskler 2
İşçi Sağlığı
İlk On Ayda En Az 1640 İşçi Çalışırken Yaşamını Yitirdi
İş Cinayetleri Sürüyor; İnsanca Çalışma Koşulları ve Can Güvenliği İsteyen İşçiler Tutuklanıyor!
2018’in İlk Sekiz Ayında İş Cinayetlerinde 1290 İşçi Yaşamını Yitirdi
Batman Belediyesi’nde Çalışan Üyemiz Mehmet Mehdi Tenha’yı İş Cinayetinde Yitirdik
İş Cinayetleri Artarak Devam Ediyor
Haziran Ayında 149 İşçi İş Cinayetleri Sonucu Yaşamını Yitirdi
Mayıs Ayında 166 İşçi İş Cinayetlerinde Yaşamını Yitirdi
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği İşverenin İnsafına Terkedildi
İş Cinayetleri Son Bulsun
Ölesiye Çalışmak, Çalışırken Ölmek İstemiyoruz!
Çalışırken de İşsizken de Ölmek İstemiyoruz
İşçi Sağlığında Bilinmesi Gerekenler
Çalışan Temsilcisinin Görev ve Sorumlulukları
2017 Yılında En Az 2006 İşçi Yaşamını Yitirdi
Çalışma Hayatında Psikososyal Riskler 2
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliğinin Bilinmeyen Boyutu: Psikososyal Riskler 1
Bugün 3 Mart Çalışırken Ölmek İstemiyoruz!
İş Cinayetlerinde 1970 İşçi Yaşamını Kaybetti
Mesleki Yeterlilik Belgesi Almak İçin Son Tarih 31 Aralık 2016!
ILO'dan Türkiye'nin İş Sağlığı ve Güvenliği Profili